Pagina
Voorwoord 1
1. Inleiding 2
§ 1.1 Huidige situatie
§ 1.2 Probleemstelling en doel van het onderzoek
§ 1.3 Deelvragen
2. Methode van onderzoek 4
§2.1 Populatie en dataverzameling
§2.2 Caveat Emptor
§2.3 Data analyse
3. Analyse van de onderzoeksgegevens 7
§ 3.1 Algemene gegevens en data-analyse
§ 3.2 Opmerkelijkheden
4. Conclusies 14
5. Aanbevelingen 15
Afkortingenlijst 18
Bijlage 1: Data verzameling
Bijlage 2: Interview
Voorwoord
Op verzoek van de Stichting WiN (Welzijns instituut Nickerie) is door ons onderzoek gedaan naar de behoeften van seniore burgers hieronder verstaan we mensen ouder dan 60 jaar, in het district Nickerie, Suriname. Om de behoeften te peilen hebben we vanuit de populatie een streekproef van honderd seniore burgers genomen.
De Stichting WiN is een organisatie die zich tot doel heeft gesteld, kwaliteit van zorg en welzijn in het district Nickerie te bevorderen. Het Welzijns instituut Nickerie werkt, zoals de doelstelling al vermeldt aan de bevordering van zorg en welzijn in het district Nickerie. Voorlopig werkt de Stichting WiN vooral in Nieuw Nickerie en in de directe (polder) omgeving, maar geleidelijk aan zullen ook andere delen van het district Nickerie in het welzijnswerk betrokken worden. WiN werkt vanuit het “WiN huis” aan de Gouverneurstraat 141 te Nieuw Nickerie.
Voor de totstandkoming van dit onderzoek willen we graag de volgende mensen bedanken:
· Alle respondenten
· Ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting, in het bijzonder de heer R.P. Griffith
· Het Centraal Bureau voor Burgerzaken, Paramaribo
· Medewerkers van bureau AUSV, met name afdeling AOV Nickerie
· De heren David Gibson en Rob Mooij van de Stichting WiN, voor hun hulp en ondersteuning bij dit onderzoek
Nickerie, 10 februari 2005
C.A. Duizer
M.D. Galesloot
Hoofdstuk 1 Inleiding
Vanuit de Stichting WiN is geconstateerd dat de kwaliteit van zorg en welzijn in het district Nickerie, voor seniore burgers te wensen overlaat. Vandaar dat zij het idee hebben opgevat om hier iets aan te gaan veranderen. De start hiervoor is dit onderzoek, waarin getracht wordt te onderzoeken wat de seniore burgers in Nickerie precies nodig hebben ter verbetering van hun situatie. Met de uitslag van dit onderzoek kan de Stichting WiN rekening houden bij de uiteindelijke opzet van voorzieningen voor seniore burgers. Voor de bouw van een voorziening voor seniore burgers is geld beschikbaar vanuit fondsen in Nederland.
§ 1.1 Huidige situatie
Volgens de gegevens van het Centraal Bureau Burgerzaken (CBB) en het bureau Algemene Uitbetaling Sociale Voorzieningen (AUSV), afdeling Algemene Ouderdomsvoorzieningen (AOV) wonen er op dit moment 3005 seniore burgers in het district Nickerie, dit is 8.1 % van de totale bevolking (37000) van het district Nickerie.
Uit een eerder gehouden onderzoek in het jaar 1981 bleek 4,6 % van de totale bevolking (34804) seniore burger te zijn. Dit betekent dat het procentuele aantal seniore burgers in het district Nickerie, in vergelijking met 1981, met bijna de helft is gestegen.
Er is op dit moment één bejaardentehuis in Nickerie en wel “Huize Francis” van de Evangelische Broeder Gemeente Suriname. De capaciteit bedraagt 21 personen, variërend in de leeftijd van 60 tot 80 jaar.
De maandelijkse bijdrage voor het tehuis, die bewoners moeten betalen, bedraagt 75 SRD per persoon. Er is momenteel één beroepskracht werkzaam in het tehuis, daarnaast is er weinig deskundigheid op het gebied van verzorging en specifieke bejaardenverzorging. Overige verzorging wordt door vrijwilligers op zich genomen.
Naast bejaardenhuis, Huize Francis, zijn er geen andere opvangmogelijkheden voor seniore burgers in het district Nickerie.
§ 1.2 Probleemstelling en doel van het onderzoek
Vanuit onze opdrachtgever de Stichting WiN, is de vraag gekomen of wij willen onderzoeken wat de wensen en behoeften van de seniore burgers in het District Nickerie zijn aan sociale voorzieningen en diensten.
Aan de hand van deze vraag zijn wij begonnen met het opstellen van de onderzoeksvraag en deelvragen:
Onderzoeksvraag:
Wat zijn de behoeften en wensen van seniore burgers (60+) aan sociale voorzieningen en/of diensten, van de verschillende bevolkingsgroepen[1] in het district Nickerie, Suriname.
§ 1.3 Deelvragen
Omdat het onderzoek vooral gericht is op de wensen en behoeften van seniore burgers, wordt de onderzoeksvraag opgesplitst in een aantal deelvragen. Onze opdrachtgever had al eerder het idee opgevat om bejaardenzorg op te zetten in Nickerie en zij wilden toetsen of daar behoefte aan was. Het is daarom speciaal belangrijk voor onze opdrachtgever antwoord te krijgen op de volgende deelvragen.
Deelvraag 1: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, behoefte aan een tweede bejaardenhuis?
Deelvraag 2: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, behoefte aan een vorm van thuiszorg in Nickerie?
Deelvraag 3: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, behoefte aan een activiteitencentrum voor seniore burgers?
Deelvraag 4: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, nog behoefte aan andere vormen van zorg of aan andere voorzieningen?
Hoofdstuk 2 Methode van onderzoek
§ 2.1 Populatie en dataverzameling
De populatie in dit onderzoek omvat de seniore burgers van het District Nickerie in Suriname. Dit houdt in iedereen ouder dan 60 jaar wonende in het district Nickerie. Allereerst is er een telling geweest van alle seniore burgers in het district Nickerie, deze gegevens zijn afkomstig van het CBB en het bureau AUSV, afdeling AOV.
Vervolgens is van de totale populatie een verdeling gemaakt op basis van sekse, leeftijd en ressort. Deze gegevens zijn in onderstaande grafieken door ons gevisualiseerd.


Doordat onze populatie geregistreerd is bij onder andere het CBB en het bureau AUSV, afdeling AOV, beschikken wij over een volledig steekproefkader, waardoor wij een aselecte steekproef[2] konden afnemen. Omdat bij onze populatie de leeftijd een belangrijke rol speelt, vonden wij het belangrijk om hiernaar te kijken. Daarom hebben wij ervoor gekozen om de totale populatie in te delen in leeftijdscategorieën. Aan de hand van die gegevens hebben we per leeftijdscategorie een aselecte steekproef genomen. Per leeftijdcategorie hebben we elke 30ste naam getrokken om zo tot een aselecte steekproef te komen, dat zou tot de volgende steekproef leiden:
In het district Nickerie zijn in totaal 3005 seniore burgers
1940 - 1944 (64 - 60) - 868 28,9 % 29 pers
1935 - 1939 (69 - 65) - 785 26,1 % 26 pers
1930 - 1934 (74 - 70) - 662 22 % 22 pers
1925 - 1929 (79 - 75) - 406 13,5 % 14 pers
1920 - 1924 (84 - 80) - 192 6,4 % 6 pers
1915 - 1919 (89 - 85) - 58 1,9 % 2 pers
1910 - 1914 (94 - 90) - 28 0,9 % 1 pers
1909 - en ouder (95 -) - 6 0,2 % 0 pers
Daarnaast hebben we rekening gehouden met sekse en woongebied van de doelgroep.
In totaal bestaat de populatie voor 52 % uit vrouwen en 48 % uit mannen. Getracht is om een evenredig aantal vrouwen en mannen uit de totale populatie te spreken.
In de steekproef hebben we ervoor gekozen om mensen uit de ressorten Nieuw Nickerie, Westelijke polders en Oostelijke polders te interviewen. Dit betekent dat de ressorten Wageningen en Henar buiten beschouwing zijn gelaten. De reden hiervoor is dat het grootste deel van de populatie in de Westelijke polders, Oostelijke polders en Nieuw Nickerie woont, in totaal 81 % van de totale populatie. Over het gehele district Nickerie zou dit leiden tot een steekproef volgens onderstaande tabel maar doordat Wageningen en Henar buiten beschouwing zijn gelaten komen we tot de volgende aangepaste steekproef, 33 interview in de Westelijke polders, 22 in de Oostelijke polders en 45 interviews in Nieuw Nickerie.
Westelijke polders - 815 - 27 %
Oostelijke polders - 528 - 18 %
Nieuw Nickerie - 1098 - 37 %
Wageningen - 328 - 11 %
Groot Henar - 236 - 8 %
Om te weten te komen wat de wensen en behoeften zijn van de doelgroep, is het (mondelinge) interview de aangewezen methode. Een ander belangrijk voordeel van het interview, is dat er naast gesloten vragen ook open vragen gesteld konden worden waardoor minder voor de hand liggende informatie naar voren kon komen.
Een schriftelijk interview zou door taalproblemen meer problemen met zich mee kunnen brengen voor de respondenten. Daarnaast is het mondelinge interview, de beste methode aangezien onze doelgroep minder mobiel is. De insteek was om de seniore burger op een persoonlijke wijze te benaderen. Om deze redenen zijn de interviews huis aan huis afgenomen.
Omdat de populatie die wij wilden onderzoeken te groot was om in zijn geheel te interviewen, hebben wij besloten om een steekproef af te nemen onder de populatie. In totaal zijn 100 interviews afgenomen onder de gehele populatie.
Focus groepen
Na de steekproef van geïnterviewden hebben we de verzamelde data gecontroleerd door het organiseren van focus groepen. Hierin wilden wij onze aanbevelingen presenteren aan mensen uit de populatie in de verschillende ressorten. De focus groepen hebben in drie verschillende buurtcentra plaatsgevonden. Door middel van deze focus groepen wilden we onze conclusies toetsen om zo representatief mogelijke aanbevelingen te doen aan de Stichting WiN.
Uit de focus groepen is naar voren gekomen dat de aanwezigen het met onze resultaten eens waren. De conclusies van ons onderzoek zijn dus door middel van deze focus groepen bevestigd.
§ 2.2 Caveat Emptor
Voor het afnemen van de steekproef is gebruik gemaakt van een namen- en adressenlijst van het CBB. Het was de bedoeling om hieruit een aselecte steekproef af te nemen om een zo representatief mogelijk onderzoek te krijgen. De adressen uit de genomen steekproef bleken echter niet te kloppen. Om deze reden is gebruik gemaakt van een quotasteekproef (sample of convenience). Er is in de steekproef wel rekening gehouden met sekse, leeftijd en ressort van de populatie maar de adressen vanuit de steekproef zijn niet gebruikt. Op deze manier is toch een zo representatief mogelijke steekproef afgenomen.
§ 2.3 Data-analyse
Voor het analyseren van de data is gebruik gemaakt van het Windows-programma
Excel voor het verwerken van de gegevens.
Hoofdstuk 3 Algemene gegevens en data-analyse
In totaal zijn voor dit onderzoek 100 respondenten geïnterviewd binnen 8 weken. In paragraaf 3.1 beschrijven we in het kort de algemene gegevens van deze 100 respondenten en de informatie die wij het meest opvallend vonden. In bijlage 1 zijn de overige gegevens van de respondenten vermeld. In paragraaf 3.2 beschrijven we informatie die ons naast de dataverzameling is opgevallen.
§ 3.1 Algemene gegevens van de respondenten
Personalia
Geslacht:
45 mannen
55 vrouwen
Etniciteit:
Hindoestaans - 53
Javaans - 26
Creools - 18
Gemengd (moksi) - 2
Indiaans - 1
Etniciteit verdeelt per ressort
|
Ressort |
Hindoestanen |
Javanen |
Creolen |
Anders |
Totaal |
|
Nieuw Nickerie |
16 |
5 |
17 |
3 |
41 |
|
Oostelijke Polders |
10 |
15 |
1 |
0 |
26 |
|
Westelijke Polders |
27 |
6 |
0 |
0 |
33 |
Leeftijd
|
Leeftijdscategorie |
Aantal respondenten |
|
60 – 64 |
30 |
|
65 – 69 |
26 |
|
70 – 74 |
22 |
|
75 – 79 |
13 |
|
80 – 84 |
7 |
|
85 – en ouder |
2 |
Ziektekosten:
|
Soort ziektekostenverzekering |
Aantal respondenten |
|
Geen ziektekostenverzekering |
4 |
|
Onvermogend sociale zaken kaart |
56 |
|
Minvermogend sociale zaken kaart |
11 |
|
Staatsziekenfonds (SZF) |
28 |
|
Nederlandse ziektekostenverzekering |
1 |
Financiële Status:
AOV ( = 150 SRD) - 58
AOV + pensioen - 16
AOV + andere inkomsten - 14
AOV + andere inkomsten + pensioen - 8
Alleen andere inkomsten - 2
Geen inkomen - 1
Pensioen in Nederland - 1
Bij andere inkomsten valt te denken aan, geld van familie uit Nederland of inkomsten van verkoop van producten.
Systeem
Mantelzorg
Hierbij is er gekeken of seniore burgers hulp ontvangen van familie, vrienden of betaalde krachten. Dit kan hulp zijn voor huishoudelijke zorg, hulp bij lichamelijke zorg of hulp bij medische zorg.
67 % van de respondenten ontvangt zorg van familie, vrienden of betaalde krachten. 33 % krijgt geen hulp en doet alles zelf.
Van alle mensen die mantelzorg ontvangen hebben we een onderverdeling gemaakt op basis van de volgende etniciteit; Javaans, Creools en Hindoestaans. Bij de etnische onderverdeling is er voor gekozen om de etniciteiten, Moksi en Indiaans achterwege te laten, omdat dit slechts een kleine minderheid vormt onder alle respondenten.


Leeftijdsgenoten

Psychosociale conditie
Ontspanningsactiviteiten
|
|
Westelijke polders |
Oostelijke polders |
Nieuw Nickerie |
|
Geen (niet of nauwelijks) |
14 |
8 |
9 |
|
Weinig (wekelijks) |
9 |
6 |
12 |
|
Redelijk (2á3 maal per week) |
9 |
6 |
12 |
|
Goed (dagelijks) |
1 |
6 |
8 |
|
Totaal |
33 |
26 |
41 |



Opmerkelijk is dat in de polders en in het bijzonder in de Westelijke polders, heel weinig aan ontspanningsactiviteiten wordt gedaan, 43 % van de respondenten in de Westelijke polders doen niet aan ontspanningsactiviteiten. In de Oostelijke polders wordt al meer aan ontspanningsactiviteiten gedaan en blijkbaar is daar ook meer te doen. In Nieuw Nickerie wordt het meeste aan ontspanningsactiviteiten gedaan. Een reden daarvoor zou kunnen zijn dat er in Nieuw Nickerie de meeste activiteiten worden georganiseerd omdat dit het centrum is. Wanneer bewoners van de polders deze activiteiten willen bezoeken vormt vervoer voor hen een probleem, voor de bewoners uit Nieuw Nickerie is dit echter een minder groot probleem.
Lichamelijke situatie
Voelt zich ziek


Diabetes

Hypertensie

Behoeften van de seniore burger
Hierbij is speciaal gekeken naar sociale voorzieningen en / of diensten waaraan de seniore burger in Nickerie behoefte heeft. Dit is niet voor iedereen al direct van toepassing maar gevraagd is of zij eventueel in de toekomst van deze voorziening en / of diensten gebruik willen maken.
|
|
Ja |
Nee |
|
Hulp in de huishouding |
67 % |
33 % |
|
Hulp bij lichamelijke verzorging |
69 % |
31 % |
|
Hulp bij medische verzorging |
83 % |
17 % |
|
Behoefte aan activiteiten |
81 % |
19 % |
Behoefte aan een bejaardenhuis
10 % van de respondenten wil niet meer thuiswonen en wil direct naar een bejaardenhuis.
35 % wil zolang als het mogelijk is thuis blijven wonen en als dit niet meer gaat dan naar een bejaardenhuis.
5 % wil als het thuis niet meer gaat, naar kinderen maar wanneer dit niet mogelijk is, dan wel naar een bejaardenhuis.
34 % wil zolang het mogelijk is thuis blijven wonen en als dit niet meer gaat, niet naar een bejaardenhuis maar wil bij kinderen wonen
16 % wil thuis blijven wonen en nergens anders.
50 % van de respondenten staat dus positief tegenover het idee om in een bejaardenhuis te gaan wonen. Dit betekent dat op de gehele populatie van 3005 seniore burgers, ongeveer 1500 personen geïnteresseerd zijn om in een bejaardenhuis te gaan wonen.
§ 3.2 Opvallende informatie
In deze paragraaf wordt opvallende informatie en overeenkomsten tussen de verzamelde data beschreven. Dit is informatie die niet noodzakelijk de waarheid is maar die ons tijdens de data-verzameling is opgevallen. Dit is onderverdeeld in verschillende onderwerpen.
Familie
Uit informatie van de respondenten valt op dat binnen Hindoestaanse gezinnen de oudste zoon het huis van de ouders krijgt, nadat hij getrouwd is. Voor seniore burgers betekent dit over het algemeen dat zij in huis wonen bij zoon en schoondochter. In de praktijk betekent dit bij veel Hindoestaanse gezinnen dat de schoondochter haar schoonouders verzorgt. Dit kan tot problemen binnen de thuissituatie leiden. Het komt ook vaak voor dat kleinkinderen de zorg op zich nemen voor grootouders, wanneer zij op hetzelfde erf wonen.
De Javaanse familieband wordt over het algemeen als heel hecht beschouwd. Kinderen willen graag voor hun ouders zorgen, zij zien dit minder als een verplichting. Verschil hierbij met bijvoorbeeld Hindoestaanse gezinnen is dat de zorg over het algemeen op een dochter van de seniore burger neerkomt. Daarnaast wonen Javaanse gezinnen veelal dicht bij elkaar zodat de zorg door meerdere familieleden op zich kan worden genomen.
De Creoolse familieband is over het algemeen ook erg hecht. Families zijn echter minder traditioneel samengesteld, er zijn bijvoorbeeld meer ongehuwde moeders en gescheiden levende ouders. Er is, in vergelijking met bijvoorbeeld Hindoestanen en Javanen, minder sprake van kinderen die bij hun ouders gaan wonen. Een groter aantal seniore burgers binnen de Creoolse gemeenschap woont zelfstandig.
Bij seniore burgers met weinig familie of veel familie in het buitenland valt op dat zij weinig zorg ontvangen of mensen hebben die naar hen omkijken.
Vervoer
Opgevallen is dat vervoer een probleem is in het district Nickerie. Over het algemeen rijden busjes vanuit de polders alleen in de ochtenden. Op veel binnenwegen in de polders rijden helemaal geen busjes zodat eerst naar een hoofdweg gelopen moet worden. In de regentijd zijn de wegen slecht begaanbaar. Weinig seniore burgers zijn mobiel. Zij zijn afhankelijk van familieleden of de bus. De busjes die rijden zijn weinig toegankelijk voor seniore burgers. De opstap is te hoog en met seniore burgers wordt niet speciaal rekening gehouden.
Taxi’s zijn over het algemeen een te duur vervoermiddel voor deze doelgroep.
Financiën
58 % van de respondenten ontvangt alleen een AOV en heeft geen andere inkomsten. Een AOV uitkering wordt ontvangen vanaf het moment dat de leeftijd 60 wordt bereikt en bestaat uit 150 SRD. Vrijwel alle respondenten geven aan dat de AOV te laag is. Hiervan kan men niet rond komen, zeker niet als de enige inkomstenbron.
Pas na minimaal 35 jaar overheidsdienst en de leeftijd van 55 jaar, is men volledig pensioensgerechtigd. Dit houdt in dat men 70 % van het laatstverdiende salaris ontvangt. Bij minder dan 35 jaar overheidsdienst ontvangt men dus geen volledig pensioen. Bij 25-35 jaar overheidsdienst ontvangt men tussen 60 % en 70 % van het laatstverdiende salaris. Bij 10-25 jaar overheidsdienst ontvangt men 60 % van het laatstverdiende salaris. Bij minder dan 10 jaar overheidsdienst ontvangt men een “onderstand”. Een onderstand is de vergoeding die men krijgt, na pensionering, wanneer men minder dan 10 jaar heeft gewerkt. Dit is minder dan 60 % van het laatstverdiende salaris. Bij particuliere bedrijven worden andere afspraken gemaakt en dit is per bedrijf verschillend. Wel is het zo dat wanneer een bedrijf failliet wordt verklaard dit in veel gevallen betekent dat er helemaal geen pensioen wordt uitgekeerd voor de (oud) werknemers. Dit komt regelmatig voor.
Medisch
69 % van de respondenten heeft voor de ziektekosten een Sociale Zaken kaart, minvermogend of onvermogend.
Sociale zaken biedt mensen met een minimum inkomen een Sociale Zaken onvermogend kaart aan, waarmee hun ziektekosten grotendeels vergoed worden. In de praktijk krijgen bijna alle seniore burgers met alleen een AOV van 150 SRD een onvermogend kaart. Deze kaart is voor een jaar geldig.
Seniore burgers die naast hun AOV van 150 SRD nog andere inkomsten hebben en geen andere ziektekostenverzekering hebben, kunnen een Sociale Zaken minvermogend kaart aanvragen. Deze is voor een half jaar geldig en werkt met een strippenkaart systeem. Er worden zes behandelingen per half jaar vergoed.
Een gedeelte van de medische kosten moet nog door de mensen zelf betaald worden. Dit betekent dat voor deze groep de duurdere medicatie en operaties bijna niet te betalen zijn.
Ziekenhuis, artsen en medicatie zijn in het bijzonder voor mensen uit de polders weinig toegankelijk. De oorzaak hiervoor is dat mensen vaak ver moeten reizen, ofwel naar Nieuw Nickerie of zelfs naar Paramaribo voor medische behandeling of medicatie. Vooral medicatie is niet overal te verkrijgen, ook niet bij alle RGD (Regionale Gezondheids Dienst) posten.
Bij de huisarts of ziekenhuizen komen eerst schoolkinderen aan de beurt, vervolgens mensen met een SZF-kaart en daarna mensen met een Sociale Zaken kaart. Mensen met een Sociale Zaken kaart moeten dus het langst wachten op zorg bij de huisarts of ziekenhuis, volgens de respondenten.
Hoofdstuk 4 Conclusies
In dit hoofdstuk wordt antwoord gegeven op de gestelde onderzoeksvraag en deelvragen aan de hand van de verzamelde data.
Onderzoeksvraag:
Wat zijn de behoeften en wensen van seniore burgers (60+), aan voorzieningen en /of diensten voor seniore burgers in het district Nickerie, Suriname.
Deelvraag 1: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, behoefte aan een tweede bejaardenhuis
Vanuit de verzamelde data komt naar voren dat 50 % van de respondenten positief staat tegenover het opzetten van een tweede bejaardenhuis in Nickerie. Onze conclusie is dat er binnen het district Nickerie behoefte is aan een tweede bejaardenhuis.
Deelvraag 2: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, behoefte aan een vorm van thuiszorg in Nickerie
Uit de verzamelde data is gebleken dat er behoefte is aan verschillende vormen van thuiszorg. 67 % van de respondenten heeft nu of in de toekomst behoefte aan hulp in de huishouding. Aan lichamelijke verzorging heeft 69 % van de respondenten behoefte. Maar vooral naar medische hulp in de thuissituatie is grote vraag, 83 % van de respondenten heeft hier, voor nu of in de toekomst, behoefte aan.
Deelvraag 3: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, behoefte aan een activiteitencentrum voor seniore burgers.
Een grote meerderheid van de respondenten, 81 %, heeft aangegeven behoefte te hebben aan meer activiteiten voor seniore burgers. Daarnaast is opgevallen dat vooral in de polders deze behoefte extra groot is, aangezien er op dit moment weinig activiteiten worden georganiseerd voor seniore burgers in de polders. Uit de verzamelde gegevens is naar voren gekomen dat de bewoners van Nieuw Nickerie over het algemeen meer aan activiteiten doen, mede omdat in Nieuw Nickerie meer mogelijkheden zijn om aan activiteiten deel te nemen.
Deelvraag 4: Is er bij seniore burgers in het district Nickerie, nog behoefte aan andere vormen van zorg of aan andere voorzieningen.
Uit de verzamelde data is duidelijk gebleken dat vervoer voor seniore burgers een groot probleem is, in het bijzonder voor de seniore burgers uit de polder, zij hebben behoefte aan aangepast vervoer. Daarnaast is gebleken dat medicatie en medische verzorging voor seniore burgers erg ontoegankelijk zijn waardoor er behoefte is aan betere medische verzorging en medicijnverstrekking in de buurt.
Tot slot is gebleken dat seniore burgers moeilijk rond kunnen komen van hun AOV, de kosten voor bijvoorbeeld vervoer, medische kosten, en dergelijke zijn te hoog.
Hoofdstuk 5 Aanbevelingen
In dit hoofdstuk willen we, aan de hand van de getrokken conclusies verschillende aanbevelingen presenteren aan onze opdrachtgever, Stichting WiN, het ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting en andere belanghebbenden.
Aanbevolen wordt het bouwen van een centrum voor seniore burgers met daarin meerdere faciliteiten voor seniore zorg. Binnen het centrum moeten de volgende faciliteiten aangeboden worden:
Aanleunwoningen
Voor de seniore burgers die wel zelfstandig willen blijven maar ook dicht bij de zorg willen zitten, de veiligheid willen voelen en een aangepaste woning nodig hebben. Deze woningen kunnen op hetzelfde terrein komen als het centrum, zodat de seniore burgers dicht bij de zorg zijn maar wel een eigen huis hebben.
Bejaardenhuis
Voor de seniore burgers die nog wel gedeeltelijk zelfstandig kunnen functioneren maar ook zorg willen ontvangen. Hierbij valt te denken aan aparte appartementen waar de seniore burger nog wel alles voor zichzelf heeft maar daarnaast gebruik kan maken van de gemeenschappelijke diensten, zoals de gemeenschappelijke keuken, gemeenschappelijke activiteiten en zorg.
Verzorgingshuis
Voor seniore burgers die niet meer zelfstandig kunnen wonen en volledige zorg nodig hebben. Dit kan zorg zijn op zowel huishoudelijk, lichamelijk als medisch gebied.
Activiteiten centrum
Binnen het activiteitencentrum worden activiteiten georganiseerd voor seniore burgers in het district Nickerie. Ideeën voor activiteiten komen in het kopje “tips” naar voren. Aanbevolen wordt om dit activiteitencentrum niet alleen open te stellen voor de bewoners van het centrum voor seniore burgers maar ook voor andere seniore burgers uit het district Nickerie.
Thuiszorg
Aanbevolen wordt om thuiszorg vanuit het centrum voor seniore burgers te organiseren. Gebleken is dat er grote behoefte is aan thuiszorg. De respondenten is gevraagd of zij behoefte hebben aan thuiszorg op huishoudelijk gebied, bij lichamelijke verzorging en bij medische verzorging. Hieruit is naar voren gekomen dat aan al deze vormen van thuiszorg behoefte is.
Daarnaast kan op deze manier de zorg voor seniore burgers worden gecentraliseerd binnen een nieuw centrum voor seniore burgers.
Aandachtspunten
Hieronder wordt een aantal aandachtspunten gegeven voor de invulling van de zorg vanuit het bejaardencentrum.
· Een belangrijk punt om aan te denken is vervoer. Hierbij kan gedacht worden aan een vervoersdienst aangepast voor seniore burgers. Bijvoorbeeld met een lage opstap en aangepast op rolstoelgebruik.
· Aangezien de meeste seniore burgers weinig te besteden hebben, moet rekening gehouden worden met de financiële draagkracht van de seniore burgers.
· De medische zorg voor seniore burgers is erg ontoegankelijk er kan daarom gedacht worden aan een medische afdeling binnen het bejaardencentrum, met bijvoorbeeld een suikerspreekuur en bloeddruk meetuur. Hiervoor zou de vervoersdienst kunnen worden ingezet. Daarnaast kan er gekozen worden voor medicatie verstrekking binnen het centrum. Ook kan gekozen worden voor een rijdende apotheek in combinatie met medische zorg vooral voor mensen in de polders.
· Een uitleencentrum voor materialen, zoals looprekken, rollators en rolstoelen.
· Binnen Nickerie is er geen opleiding tot bejaardenverzorgster, het zou daarom belangrijk zijn om binnen Nickerie mensen op te leiden tot bejaardenverzorgster.
· Er kan als laatste gedacht worden aan een vorm van “tafeltje dekje”, een maaltijdservice die maaltijden aan huis brengt bij de mensen die niet meer voor zichzelf kunnen koken.
Tips voor een activiteitencentrum, zoals aangegeven door de respondenten
· Er moet rekening gehouden worden met de tijden waarop activiteiten worden georganiseerd. Daarnaast moeten er meerdere tijden zijn waarop mensen naar huis kunnen, zodat zij zelf kunnen bepalen wanneer zij naar huis willen.
· Sportactiviteiten: cricket, gymnastiek, volleybal, fietsen, zwemmen, wandelen
· Spelactiviteiten: dammen, kaarten, domino, biljarten, sjoelen
· Handwerkactiviteiten: breien, handenarbeid, haken
· Samenzijn, praten, film kijken, muziek maken, samen koken en eten
· Reisjes en uitjes
Aanbevelingen m.b.t. de exploitatiekosten en beheer
Wij verwachten dat het niet een zodanig probleem zal zijn om fondsen geïnteresseerd te krijgen in het opzetten van een nieuw centrum voor seniore burgers in Nieuw Nickerie. Er moet dan echter wel aan twee voorwaarden voldaan worden:
· Een sluitende exploitatiebegroting
· Meerjaren plan van aanpak
Graag willen wij een aantal aanbevelingen doen:
· 80 % van de exploitatiekosten wordt veroorzaakt door personele lasten. De zorg voor seniore burgers is mede een taak van de overheid in het bijzonder van het Ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting. Wij adviseren een convenant met het Ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting af te sluiten, waarbij overeengekomen wordt dat de overheid het personeel voor haar rekening neemt d.m.v. detacheringen en de stichting WiN zorg draagt voor de bouwkosten en tevens de opleiding en training van het personeel voor haar rekening neemt.
· Het ontwikkelen van een samenwerkingsverband met een Nederlandse zorginstelling die (mede) ondersteuning kan bieden bij de opleiding en training van lokale mensen.
· Het oprichten van een stichting genaamd Stichting Vrienden van …… die gelden inzamelt om een mogelijk exploitatie tekort te dekken dan wel bijzondere verzorgingskosten voor haar rekening neemt.
· Door goede (medische) verzorging en verpleging te organiseren, de mogelijkheid creëren, om seniore burgers, die oorspronkelijk uit Nickerie komen maar in Nederland wonen, weer naar Nickerie terug te laten keren. De mogelijkheid kan geboden worden dat zij hun laatste levensjaren weer in Nickerie door brengen of er voor kiezen om de laatste maanden van hun leven in Nickerie te zijn of de koude Nederlandse wintermaanden ontvluchten en in het centrum goede en adequate begeleiding krijgen.
Mogelijkheden zouden onderzocht kunnen worden of Nederlandse zorgverzekeraars deze zorg willen betalen. Het voordeel hiervan is dat de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen en de Nickeriaanse seniore burgers hiervan kunnen profiteren. Tevens zou in Nederland onderzocht moeten worden hoe groot de groep seniore burgers is, die gebruik zou willen maken (tijdelijk) terug te keren naar hun geboortegrond.
· Bij het ontwikkelen van de plannen voor nieuwbouw zal een concept gehanteerd moeten worden, waarbij duurzaamheid van de materialen hoog in het vaandel staat.
Afkortingenlijst
· WiN Welzijns instituut Nickerie
· CBB Centraal Bureau Burgerzaken
· AOV Algemene OuderdomsVoorziening
· AUSV Algemeen Uitbetaling Sociale Voorzieningen
· SZF Staatsziekenfonds
· RGD Regionale GezondheidsDienst
·
AMZ
Algemeen Maatschappelijke Zorg
Bijlage 1 Data verzameling
Systeem
Burgerlijke staat respondenten
|
Getrouwd |
40 |
|
Weduwe / weduwnaar |
43 |
|
Partner |
7 |
|
Geen van bovenstaande |
14 |
Kinderen
93 % van de respondenten heeft kinderen.
|
Mate van contact |
Aantal respondenten |
|
Geen (niet of nauwelijks) |
3 |
|
Matig (maandelijks) |
9 |
|
Redelijk (wekelijks) |
18 |
|
Veel (dagelijks) |
63 |
Broers en zussen
98 % van de respondenten heeft broers of zussen.
|
Mate van contact |
Aantal respondenten |
|
Geen (niet of nauwelijks) |
10 |
|
Matig (maandelijks) |
27 |
|
Redelijk (wekelijks) |
23 |
|
Veel (dagelijks) |
38 |
Kleinkinderen
92 % van de respondenten heeft kleinkinderen
|
Mate van contact |
Aantal respondenten |
|
Geen (niet of nauwelijks) |
6 |
|
Matig (maandelijks) |
11 |
|
Redelijk (wekelijks) |
15 |
|
Veel (dagelijks) |
60 |
Contact met leeftijdsgenoten
|
Mate van contact |
Aantal respondenten |
|
Geen (niet of nauwelijks) |
17 |
|
Matig (maandelijks) |
24 |
|
Redelijk (wekelijks) |
29 |
|
Veel (dagelijks) |
30 |
Psychosociale conditie
Hierbij is gekeken naar de thuissituatie en de mate van zelfstandigheid van de respondenten.
Woonsituatie
85 % van de respondenten heeft een eigen woning. 15 % van de respondenten heeft een huurwoning of woont bij iemand in huis.
|
Mate van tevredenheid over woonsituatie |
Aantal respondenten |
|
Slecht |
4 |
|
Matig |
8 |
|
Redelijk |
26 |
|
Goed |
62 |
62 % van de respondenten woont met kinderen in huis, 23 % woont met andere familie, vrienden of partner in huis, 15 % woont alleen.
Ontspanningsactiviteiten
|
Hoe vaak |
Aantal respondenten |
|
Geen (niet of nauwelijks) |
31 |
|
Weinig (wekelijks) |
27 |
|
Redelijk (2 á 3 maal per week) |
27 |
|
Veel (dagelijks) |
15 |
Boodschappen
|
Hoe vaak |
Aantal respondenten |
|
Geen |
26 |
|
Maandelijks |
15 |
|
Wekelijks |
43 |
|
Dagelijks |
16 |
Koken
|
Hoe vaak |
Aantal respondenten |
|
Nooit |
27 |
|
Maandelijks |
8 |
|
Wekelijk |
3 |
|
Dagelijks |
62 |
Huishouding
Onder huishouding verstaan we; schoonmaken, kleren wassen, enz
|
Mate |
Aantal respondenten |
|
Geen |
25 |
|
Matig |
18 |
|
Redelijk |
21 |
|
Veel |
36 |
Lichamelijke situatie
|
|
Ja |
Nee |
|
Voelt zich ziek |
51 % |
49 % |
|
Gebruikt medicijnen |
62 % |
38 % |
|
Last van lichaamspijnen |
43 % |
57 % |
|
Last van Hypertensie |
34 % |
66 % |
|
Last van Diabetes |
21 % |
79 % |
|
Last van Reuma |
4 % |
96 % |
|
Last van Astma |
2 % |
98 % |
Andere ziekten en aandoeningen die vaak voorkomen
Oogproblemen 16 %
Hartproblemen 7 %
Maagproblemen 7 %
Hoofdpijnen 5 %
Zenuwen 4 %
Bijlage 2 Interview
1 Personalia
|
1 |
Naam |
|
|
2 |
Voornaam(en) |
|
|
3 |
Geslacht |
|
|
4 |
Adres
|
|
|
5 |
Geboortedatum en -plaats |
|
|
6 |
Ziektekostenverzekering (kruis aan welke) SZF PZ Onvermogend SZ kaart Min vermogend SZ kaart |
|
|
7 |
Financiële status: (kruis aan welke en noteer bedrag)AOV pensioen anders………………………………… wie regelt de financiën (geldzaken)................ |
|
|
8 |
Telefoonnummer |
|
2.1) Systeem
|
||
1 |
Burgerlijke staat (getrouwd) (ja/nee)Partner (ja/nee) Weduwe/weduwnaar (ja/nee)
|
|
2 |
Contact met familie (geen/weinig/matig/redelijk/veel)
|
|
3 |
Kinderen(aantal)Mate van contact (geen/weinig/matig/redelijk/veel)
|
|
4 |
Broers en zussen (aantal)Mate van contact (geen/weinig/matig/redelijk/veel)
|
|
5 |
Kleinkinderen aantalmate van contact: (geen/weinig/matig/redelijk/veel))
|
|
6 |
Contactpersoon, mantelzorgers (ja/nee)Aard relatie
|
|
7 |
Contact met mensen van eigen leeftijd(geen/weinig/matig/redelijk/veel)
|
|
|
8 |
Bijzonderheden van/in het systeem
|
|
|
9 |
Iets toe te voegen
|
|
|
2.2) Psychosociale conditie |
|
|
|
1 |
Woonsituatie mening cliënt (slecht/matig/redelijk/goed)
Eigen woning (ja/nee)....................................
Woont u alleen? |
|
|
2 |
Ontspannings/culturele/kerkelijke activiteiten (geen/weinig/redelijk/veel; vermeld aard)
|
|
|
3 |
Doet zelf boodschappen (dagelijks, wekelijks, om de week, 1x in de drie weken, maandelijks, minder)
|
|
|
4 |
Zorgt zelf voor de voeding (dagelijks, wekelijks, om de week, 1x in de drie weken, maandelijks, minder)
|
|
|
5 |
Doet zelf huishoudelijke werkzaamheden. (geen/weinig/matig/redelijk/veel)
|
|
|
6 |
Indruk van de interviewers hygiëne...................................................
Zelfredzaamheid.....................................
Veiligheid…………………….
Woning……………………….
(slecht/matig/redelijk/goed)
|
|
|
7 |
Iets toe te voegen
|
|
|
1 |
Voelt cliënt zich ziek? Nee...................... Ja, vermeld wat cliënt er over vertelt.........................................................................................
|
|
2 |
Gebruikt cliënt medicijnen? .............Ja, namelijk ................................................................................................................. .............Nee
|
|
3 |
Is sprake van (kruis aan indien ja): .............Hypertensie ............ Diabetes .............Reuma .............Astma .............Dementie
|
4 Behoefte van de seniore burger
|
1 |
Is hulp in de huishouding nodig (ja/nee) Hoe vaak?
|
|
|
2 |
Heeft de cliënt hulp nodig bij lichamelijke verzorging. (ja/nee) Hoe vaak?
|
|
|
3 |
Heeft de cliënt medische verzorging nodig. (ja/nee) Hoe vaak? |
|
|
4 |
Heeft de cliënt behoefte aan meer sociale contacten/activiteiten. (ja/nee) Hoe vaak en welk soort activiteiten?
|
|
|
5 |
Wil de cliënt thuis blijven wonen (ja/nee)
Zou de cliënt in een bejaardenhuis willen wonen (ja/nee)
Zou de cliënt bij de kinderen willen wonen (ja/nee)
Ergens anders……..
|
|
|
6 |
Zijn er nog andere voorzieningen die u in Nickerie mist……… |
|
[1] “In Suriname en dus ook in het district Nickerie leven veel verschillende bevolkingsgroepen. Uit onze ervaringen hier in Nickerie en gesprekken met de locale bevolking is gebleken dat de verschillende bevolkingsgroepen niet mét elkaar leven maar eerder naast elkaar. Dit maakt het voor ons onderzoek belangrijk om aandacht te besteden aan de verschillende bevolkingsgroepen. De belangrijkste bevolkingsgroepen zijn Hindoestanen, Creolen en Javanen. Minderheden vormen Indianen, Chinezen en Libanezen.”
[2] Definitie steekproef: Gedeelte uit de populatie op basis waarvan uitspraken kunnen worden gedaan over de populatie waarvan de steekproef is getrokken. (Uit: Onderzoek, de basis, Hans van Buuren en Hans Hummel)